DERELER GÖZLEM ALTINDA!

Tarım ve Orman Bakanlığı Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü, tarımda modern sulamayı yaygınlaştırmak, toplulaştırma çalışmalarıyla tarım arazilerinden en yüksek faydayı sağlamak, musluklara sağlıklı ve içilebilir su ulaştırmak ve yerleşim yerleri ile tarım arazilerini taşkın risklerine karşı korumak için tüm gücüyle çalışırken, sürdürülebilir su yönetimi anlayışıyla da suyun her damlasına sahip çıkıyor.

Giresun’a 10.07.2023 tarihinde yaşanan taşkın afetinde Taşkın Erken Uyarı Sisteminin (TEUS) aktif olarak kullanıldığını ve çok başarılı sonuçlar alınarak, kritik müdahalelerde bulunduklarını ifade eden DSİ Genel Müdürü Mehmet Akif Balta, “Taşkınlarla mücadelede, yukarı havzadaki su seviyesinin yükselmesinin tespiti, vatandaşların can ve mal kaybını önleyebilmek adına, hayati bir önem taşıyor. DSİ olarak bu konuda geçtiğimiz yıl taşkın erken uyarı sistemleri üzerinde çalışmaya başladık ve bu sistemleri test etmeye başladık. Test sürecini başarı ile geçen bu sistemleri hızlı bir şekilde, taşkın riski yüksek derelerimize inşa etmeye başladık. Geldiğimiz noktada Trabzon’da 34 Rize’de 35, Giresun’da 49, Gümüşhane’de 5 ve Bayburt’ta 2 olmak üzere, toplamda 125 istasyonumuzun kurulumunu tamamlayarak, işletmeye aldık.

Giresun’da yaşanan son taşkın afetinde OMGİ istasyonlarında; Yağlıdere 164 kg/m2, Çanakçı 150 kg/m2, Keşap İlçesi Yivdincik Köyü 120 kg/m2 ve Bulancak 92 kg/m2 yağış düştüğü ölçülmüştür. Biz bu yağışlar sonucu artan dere debilerini TEUS’lar vasıtasıyla anbean takip ettik. Trabzon Bölge Müdürlüğümüzdeki ilgili arkadaşlarımız, sahadaki arkadaşlarımıza anlık veri sağladılar. Bu veriler doğrultusunda da çok kritik müdahaleler yaparak, taşkının büyük bir afete dönüşmesinin önüne geçtik” dedi.

TEUS’ların taşkınlarda başarılı bir sınav verdiğinin altını çizen Genel Müdür Balta, “Örneğin Giresun’un Piraziz İlçesi Abdal Deresinde yoğun ve ani yağışlara bağlı olarak TEUS sistemi sırasıyla sarı, turuncu ve kırmızı alarm verdi. Biz turuncu alarmı görür görmez, Valilik başta olmak üzere, kaymakamlık ve belediyeye bilgi verdik. Piraziz-Ambarcılı grup yolu tedbir amaçlı hemen ulaşıma kapatıldı. Abdal Deresinde daha sonra kırmızı seviyeyi görünce de artık derenin 330 cm aşarak yatak dışına çıkacağını söyledik. Tüm bunları yaparken ekiplerimizde sahada hızlıca kritik müdahalelerde bulundular ve taşkın kontrol altında tutuldu.”

“Yine Bulancak İlçemizde Domuz Deresi TEUS sistemimizin yakın takibine girdi. Dere kırmızı alarm seviyesi olan 200 cm aşınca, hemen yetkililere haber verdik ve sağ sahilde yer alan organize sanayi bölgesinin boşaltılmasını sağladık. Bu ve buna benzer bir çok müdahaleyi TEUS’ların sayesinde gerçekleştirdik. Derelerdeki gözümüz olan bu sistemler, taşkınlar öncesi ve sonrasında bize önemli ölçüde fayda sağladı.” diye konuştu.

TEUS’ların çalışma prensiplerinden de bahseden Genel Müdür Balta şöyle devam etti: “Aşırı yağışlar sonrası derelerimizdeki ani su yükselmeleri, sistemimizdeki radar sensörler vasıtasıyla ilgili birimlerimize SMS yoluyla geliyor. Sistemin üzerindeki gece görüşlü kameralar sayesinde ise anlık görüntüler alınıyor ve riskli bir durum varsa yerleşim yerindeki yerel yöneticilere, vatandaşlara burada tehlike olduğu SMS yoluyla ve diğer duyuru sistemleriyle bildiriliyor.”